Cinsel Saldırı Suçları ve Cezası (TCK 102)

Cinsel saldırı suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 102. maddesinde düzenlenen ve cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen en önemli suç tiplerinden biridir. Kanun, bireyin cinsel özgürlüğünü ve vücut dokunulmazlığını korumayı amaçlamakta; kişinin rızası dışında gerçekleştirilen cinsel davranışları cezai yaptırıma bağlamaktadır. Uygulamada basit cinsel saldırı suçu, nitelikli cinsel saldırı suçu, cinsel taciz suçu ve çocukların cinsel istismarı suçu sıklıkla birbirine karıştırıldığı için somut olayın hukuki niteliğinin doğru belirlenmesi büyük önem taşımaktadır.

TCK 102 kapsamında cinsel saldırı suçu; basit cinsel saldırı, cinsel davranışın sarkıntılık düzeyinde kalması ve nitelikli cinsel saldırı suçu olmak üzere farklı şekillerde düzenlenmiştir. Ayrıca suçun kamu görevinin sağladığı nüfuzun kötüye kullanılması, silahla işlenmesi veya birden fazla kişi tarafından gerçekleştirilmesi gibi durumlarda ceza artırılmaktadır. Organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle işlenen fiiller ise nitelikli cinsel saldırı suçu kapsamında değerlendirilmektedir.

Bu rehberde TCK 102 kapsamında cinsel saldırı suçunun unsurları, basit cinsel saldırı ile nitelikli cinsel saldırı arasındaki farklar, cinsel saldırı suçunun cezası, şikâyet süresi, zamanaşımı, görevli mahkeme, deliller, Yargıtay uygulamaları ve uygulamada en çok merak edilen hukuki konular ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

TCK 102 Kapsamında Cinsel Saldırı Suçu Nedir?

Cinsel saldırı suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 102. maddesinde düzenlenen cinsel saldırı suçları arasında yer almakta olup cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlardan biridir. Kanun, cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığını ihlal eden fiilleri yaptırıma bağlayarak bireyin cinsel özgürlüğünü korumayı amaçlamaktadır.

TCK 102 uyarınca cinsel saldırı suçu söz konusu olabilmesi için mağdurun bedenine yönelik fiziksel temas içeren cinsel davranışların bulunması gerekir. Bedensel temas bulunmayan davranışlar ise kural olarak maddesinde düzenlenen cinsel taciz suçunu oluşturabilir. Bu nedenle cinsel taciz suçu ile cinsel saldırı suçu arasındaki temel ayrım, fiziksel temasın varlığıdır.

Cinsel saldırı suçunun mağdurunun kural olarak 18 yaşını doldurmuş kişi olması gerekir. Mağdurun çocuk olması halinde çocukların cinsel istismarı suçu hükümleri uygulanır. Cinsel saldırı suçunda failin kadın veya erkek olması mümkün olduğu gibi mağdur ile failin aynı veya farklı cinsiyette olması da suçun oluşumunu etkilemez.

Cinsel Saldırı Suçunun Unsurları

Cinsel saldırı suçunun oluşabilmesi için kanunda öngörülen maddi ve manevi unsurların birlikte gerçekleşmesi gerekir. İlk olarak failin mağdura yönelik cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığını ihlal eden bir fiil gerçekleştirmesi gerekir. Bu davranışlar dokunma, öpme, okşama veya benzeri fiziksel temas şeklinde ortaya çıkabilir.

Cinsel saldırı suçunda failin hareketlerinin failin cinsel arzuları tatmin etmeye yönelik olması önem taşımaktadır. Basit cinsel saldırı suçunun oluşabilmesi için cinsel ilişkiye varan bir fiil bulunmamalıdır. Buna karşılık failin cinsel organını veya sair bir cismi mağdurun vücuduna sokması halinde nitelikli cinsel saldırı suçu gündeme gelir.

Bedensel temas bulunmaksızın gerçekleştirilen sözlü veya yazılı davranışlar ise çoğu durumda cinsel taciz suçunun kapsamına girer. Bu nedenle her somut olayın özellikleri ayrı ayrı değerlendirilerek fiilin cinsel saldırı mı yoksa cinsel taciz suçundan mı değerlendirilmesi gerektiği belirlenmelidir.

Cinsel Saldırı Suçunun Cezası

TCK 102 kapsamında düzenlenen cinsel saldırı suçunun cezası fiilin niteliğine göre değişmektedir. Maddesinde düzenlenen basit cinsel saldırı suçunda fail beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Cinsel davranışın sarkıntılık düzeyinde kalması halinde ise iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir.

Nitelikli cinsel saldırı suçu bakımından ise mağdurun vücuduna organ veya sair bir cisim sokulması yeterlidir. Bu durumda fail hakkında on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezasına hükmolunur. Ayrıca cinsel saldırı için başvurulan cebir ve şiddetin mağdurda ağır yaralanmaya neden olması halinde ayrıca kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler uygulanmaktadır.

Suçun beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı, silahla, birden fazla kişi tarafından birlikte veya kanunda sayılan diğer nitelikli haller kapsamında işlenmesi halinde cezada ayrıca artırım yapılmaktadır.

Basit Cinsel Saldırı ile Nitelikli Cinsel Saldırı Arasındaki Fark

Basit cinsel saldırı suçu ile nitelikli cinsel saldırı suçu arasındaki temel fark, fiilin ulaştığı yoğunluk ve mağdurun bedenine organ veya sair bir cisim sokulup sokulmamasıdır.

Basit cinsel saldırı suçunda mağdurun bedenine yönelik fiziksel temas bulunmasına rağmen cinsel ilişkiye veya organ sokulmasına varan bir eylem söz konusu değildir. Buna karşılık nitelikli cinsel saldırı suçunun oluşabilmesi için failin cinsel organını ya da sair bir cismi mağdurun vücuduna sokması gerekir.

Sarkıntılık Düzeyinde Kalan Cinsel Saldırı Suçu

Kanun koyucu, cinsel davranışın sarkıntılık düzeyinde kalması halinde daha hafif bir yaptırım öngörmüştür. Sarkıntılık düzeyinde kalan fiiller genellikle ani, kısa süreli ve devamlılık göstermeyen temaslardan oluşmaktadır.

Mağdurun kalçasına kısa süreli dokunulması, yanağından cinsel amaçla öpülmesi veya benzeri ani temaslar olayın özelliklerine göre sarkıntılık kapsamında değerlendirilebilir. Buna karşılık birbirini takip eden, süreklilik gösteren ve yoğunluğu artan davranışlar artık basit cinsel saldırı suçunun kapsamına girebilir.

Cinsel Saldırı Suçunda Nitelikli Haller

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 102. maddesinde düzenlenen cinsel saldırı suçunun bazı durumlarda daha ağır cezalandırılması öngörülmüştür. Bu haller, suçun mağdur üzerindeki etkisinin daha ağır olması veya failin özel bir konumundan yararlanarak suçu işlemesi nedeniyle nitelikli hal olarak kabul edilmektedir.

Kanuna göre suçun;

• Beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı,

• Kamu görevinin, vesayet veya hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanmak suretiyle cinsel saldırı suçunu işlemesi,

• Üçüncü derece dahil kan veya kayın hısımlarına ya da üvey aile bireylerine karşı işlenmesi,

• Birden fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi,

• Silahla işlenmesi,

• İnsanların toplu olarak yaşadığı yerlerin sağladığı kolaylıktan yararlanılması,

halinde verilecek ceza yarı oranında artırılır.

Bunun yanında mağdurun vücuduna organ veya sair cisim sokmak suretiyle nitelikli cinsel saldırı gerçekleştirilmesi halinde TCK'nın 102/2. maddesinde düzenlenen nitelikli cinsel saldırı suçu oluşur. Eşe karşı nitelikli cinsel saldırı suçunun işlenmesi halinde ise soruşturma ve kovuşturma mağdur eşin şikâyetine bağlıdır.

Cinsel Saldırı Suçunda Şikâyet Süresi ve Zamanaşımı

Basit cinsel saldırı suçunun soruşturma ve kovuşturması mağdurun şikâyetine bağlıdır. Şikâyet hakkı, failin ve fiilin öğrenildiği tarihten itibaren altı ay içerisinde kullanılmalıdır. Bu süre içerisinde şikâyette bulunulmaması halinde soruşturma yapılamaz.

Buna karşılık düzenlenen nitelikli cinsel saldırı suçu bakımından kural olarak şikâyet şartı aranmaz. Cumhuriyet savcılığı suçun öğrenilmesiyle birlikte resen soruşturma başlatır. Ancak eşe karşı nitelikli cinsel saldırı bakımından kanun istisnai olarak şikâyet şartını kabul etmiştir.

Şikâyet süresinden farklı olarak dava zamanaşımı süreleri, suçun niteliğine göre Türk Ceza Kanunu'nun genel hükümlerine göre belirlenmektedir. Ağır ceza gerektiren fiillerde zamanaşımı süreleri daha uzundur.

Cinsel Saldırı Suçunda Etkin Pişmanlık Var mı?

Türk Ceza Kanunu'nda cinsel saldırı suçuna ilişkin olarak etkin pişmanlık hükümlerine yer verilmemiştir. Bu nedenle failin sonradan pişman olması, mağdurdan özür dilemesi veya zararını gidermesi tek başına ceza sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Bununla birlikte fail, suç tamamlanmadan önce kendi iradesiyle eylemine son verirse gönüllü vazgeçme hükümleri gündeme gelebilir. Buna karşılık fail dış engeller nedeniyle fiili tamamlayamamışsa cinsel saldırı suçuna teşebbüs söz konusu olabilir.

Cinsel Saldırı Suçunda Görevli ve Yetkili Mahkeme

Cinsel saldırı suçunda görevli mahkeme, suçun basit veya nitelikli olmasına göre değişmektedir.

Basit cinsel saldırı suçu nedeniyle açılan davalarda görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesidir. Buna karşılık düzenlenen nitelikli cinsel saldırı suçu bakımından görevli mahkeme Ağır Ceza Mahkemesidir.

Yetkili mahkeme ise genel kural gereği suçun işlendiği yer mahkemesidir. Suçun birden fazla yerde işlenmesi veya yetkiye ilişkin özel durumların bulunması halinde Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri uygulanmaktadır.

Cinsel Saldırı Suçunda Yargılama Süreci

Cinsel saldırı suçuna ilişkin olarak yargılama süreci çoğunlukla mağdurun başvurusu veya Cumhuriyet savcılığının suçu öğrenmesiyle başlar.

Soruşturma aşamasında mağdurun beyanı alınır, adli muayene raporları temin edilir, kamera kayıtları, dijital veriler ve diğer deliller toplanır. Savcılık, yeterli şüphe oluşması halinde iddianame düzenleyerek kamu davası açar.

Kovuşturma aşamasında mahkeme tüm delilleri birlikte değerlendirir. Mahkeme, eylemin basit cinsel saldırı suçunu oluşturduğu kanaatine varabileceği gibi, yanılgıya düşülerek nitelikli cinsel saldırı suçuna ilişkin değerlendirme yapılmasını gerektiren durumlarda Yargıtay içtihatlarını da dikkate alır. Somut olayın özelliklerine göre eylemin nitelikli cinsel saldırı suçunu oluşturup oluşturmadığı veya cinsel saldırı suçu değil başka bir suç oluşturduğu belirlenerek hüküm kurulur.

Cinsel Saldırı Suçunda Deliller ve İspat

Cinsel saldırı davalarında deliller büyük önem taşımaktadır. Her olay kendi özellikleri içerisinde değerlendirilmekte olup tek bir delil türüyle sonuca ulaşılması zorunlu değildir.

Mahkemeler özellikle;

• Mağdurun beyanını,

• Adli tıp raporlarını,

• Kamera kayıtlarını,

• Telefon kayıtlarını,

• Mesajlaşmaları,

• Tanık anlatımlarını,

• Olay yeri inceleme bulgularını,

• Dijital materyalleri,

bir bütün halinde değerlendirir.